است : « پس از نزول اين آيه ، پيامبر ( ص ) خطاب به على گفت : تو و شيعهء تو ، خير البريّة هستيد . تو و شيعه‌ات در قيامت حاضر خواهيد شد ، در حالى كه هم خدا از شما خشنود خواهد بود ، هم شما از خدا » . « 1 » نيز ، همو نقل مىكند كه خود امام على ( ع ) در جمع مردم بصره ، اين گفتهء پيامبر را نقل كرد كه « تو و شيعه‌ات » در حالى بر خدا وارد خواهيد شد كه هم او از شما خشنود خواهد بود ، هم شما از او . « 2 » منابع ديگرى نظير ينابيع المودّة ، نور الابصار ، تفسير طبرى و روح المعانى ، هركدام به صورت‌هاى مختلف ، حديث مذكور را نقل كرده‌اند . پاره‌اى از نويسندگان معاصر همچون : احمد امين ، صبحى ، علامه طباطبايى ، سيد حسين نصر به وجود چنين جماعتى در زمان حيات پيامبر اشاره كرده‌اند . « 3 » به نظر مىرسد ، شيعيان حضرت امير ( ع ) كه غالبا از فرودستان بودند ، باتوجه به ويژگىهاى ممتاز امام على آهسته‌آهسته دلبستهء امام على شدند . همو كه در خانهء پيامبر باليد ، و پسر عمّ و داماد او و ميان اصحاب ، نزديك‌ترين فرد به پيامبر ( ص ) بود . سخنان شخص پيامبر در نكوداشت او ، در مواقع و مناسبت‌هاى مختلف دوران رسالت ، هم سبب ايجاد اعتماد و دلبستگى برخى از اصحاب به او و هم مايهء تشديد آن مىشد . اين سخن پيامبر كه « من شهر علمم ، و على در آن است » « 4 » حاكى از تأييد درك و دانش دينى امام على از سوى پيامبر و به‌معناى معتبر بودن گفتار ، كردار و مواضع دينى آن امام براى جمع مزبور بود . امام على ، با آنكه از طايفهء بنى هاشم و از قبيلهء قريش و نزديك‌ترين فرد به پيامبر بود ، به لحاظ زندگى فردى ، بىپيرايه ، ساده‌زيست ، پارسامنش ، زاهد مسلك و نيز همراه و همدوش پيامبر در سخت‌ترين شرايط دوران رسالت ، داراى شجاعتى بىنظير در عرصهء نبرد و ساير صفات اخلاقى فردى و اجتماعى پسنديده بود . اين

--> ( 1 ) . الصواعق المحرقة ، ص 246 و 247 . ( 2 ) . همان . عبد اللّه الغريفى در كتاب التشيع ، نشوئه - مراحله - مقوماته صفحهء 34 - 37 اين روايت را با اسناد مختلف و از مصادر متعدد نقل كرده و به علاوه دوازده منبع را با ذكر آدرس‌هاى دقيق نام برده كه نزول اين آيه را در شأن امام على و شيعهء آن حضرت دانسته‌اند . از جمله : مناقب خوارزمى ، تفسير طبرى ، روح المعانى آلوسى و انساب الاشراف بلاذرى . ( 3 ) . ضحى الاسلام ، ج 3 ، ص 209 ؛ نظرية الامامة ، ص 52 ؛ هويّة التشيع ، ص 29 - 32 ؛ شيعه در اسلام ، ص 28 و 29 ؛ تشيع و تصوف ، ص 27 و 28 ؛ نيز : الدورى ، مقدمة فى تاريخ صدر الاسلام ، ص 72 ، به نقل از الصلة بين التصوف و التشيع ، ج 1 ، ص 23 . ( 4 ) . ر . ك : التشيع ، نشوئه - مراحله - مقوماته ، ص 206 - 208 .